චීනයේ බීජිං නුවර පැවත්වෙන 2023 ගෝලීය තිරසාර ප්රවාහන සංසදය සඳහා ශ්රී ලංකාව නියෝජනය කරමින් ප්රවාහන, මහාමාර්ග හා ජනමාධ්ය අමාත්ය බන්දුල ගුණවර්ධන මහතා එක්ව සිටිනවා.
සමුළුවේ සමාරම්භක සැසිය අමතමින් ‘තිරසාර ප්රවාහනය – ගෝලීය සංවර්ධනය ප්රවර්ධනය උදෙසා එක්ව කටයුතු කිරීම’ යන තේමාව යටතේ අමාත්යවරයා මෙහිදී විශේෂ දේශනයක් සිදු කර තිබෙනවා.
එහිදී අමාත්යවරයා දැක්වූ අදහස් කිහිපයක් පහතින්..
“ගෝලීය තිරසර ප්රවාහන සංසදය කඩිනම් ආර්ථික ප්රකෘතිමත් කිරීමක් සහ සංවර්ධනය කරා රට ගෙන යන ගමනේ අත්යවශ්ය අංගයක් වන තිරසාර ප්රවාහන පද්ධතියක් සඳහා ශ්රී ලංකාවේ අදහස් ඉදිරිපත් කිරීමට ලැබෙන ස්වර්ණමය අවස්ථාවක්.
ගෝලීය තිරසර ප්රවාහන සංසදය යනු බස් රථ සහ දුම්රිය මත දැඩි ලෙස රඳා පවතින ශ්රී ලංකාවේ පොදු ප්රවාහන පද්ධතිය පිළිබඳව ගැඹුරින් සාකච්ඡා කෙරෙන වේදිකාවක්.
මෙම පොදු ප්රවාහන මාධ්ය හරහා මගීන්ගෙන් 73%ක් සඳහා සේවා සපයන අතර ඉන් 68%ක් භාවිතා කරන්නේ පොදු මගී ප්රවාහන බස්රථයි.
ශ්රී ලංකා දුම්රිය සේවය වසරකට මගීන් මිලියන 120කට ගමනාගමන සේවා සපයමින් මගී ඉල්ලුමෙන් 5%ක් පමණක් සපයයි.
මාර්ග ප්රවාහනය, භාණ්ඩ ප්රවාහනයෙන් 99% කට ආසන්න ප්රමාණයක් හසුරුවන අතර එය ශ්රී ලංකාවේ ප්රවාහනයේ ප්රමුඛතම මාදිලිය බවට පත්ව තිබෙනවා.
මේ වන විට ශ්රී ලංකාවේ ක්රියාකාරී මාර්ග වාහන ඇණිය මිලියන 6.3 ක් වන අතර ඒ අතරින් බස් රථ නියෝජනය කරන්නේ 1% ක් පමණයි.
එයින් දළ දේශීය නිෂ්පාදනයට 14% ක දායකත්වයක් හිමි වන අතර රැකියා අවස්ථා අතරින් 4% ක් පමණ බිහි කරයි.
එසේම මෙම ක්ෂේත්රය මාර්ග තදබදය, මාර්ග ආරක්ෂාව සහ පරිසර දූෂණය වැනි ගැටලු රැසකට මුහුණ දෙයි.
රටේ මාර්ග ජාලය A සහ B පන්තියේ මාර්ග සහ අධිවේගී මාර්ග කිලෝමීටර් 12,496,337 කින් සමන්විත වන අතර, එය ඵලදායිතාවයට බලපාන අසමතුලිත හා මාර්ග තදබදය වෙත යම් ආකාරයක බලපෑම් සිදු කරනු ලබයි.
ශ්රී ලංකාවේ ප්රවාහනය සඳහා අවශ්ය සියලුම ඉන්ධන ආනයනය කරනු ලබන අතර බොහෝ වාහන ICE බලයෙන් ක්රියාත්මක වන අතර එය ආර්ථික පසුබෑමට හේතුවක් වෙනවා.
